U Orašcu, u opštini Aranđelovac, 9. i 10. septembra 2026. godine održan je četvrti okrugli sto pod nazivom „Diskriminacija i ciganizam u javnom i medijskom prostoru u Srbiji: Od narativa do reakcije“. Skup je organizovala Ekumenska humanitarna organizacija (EHO), uz podršku Kancelarije lokalnog ombudsmana grada Kragujevca, u okviru projekta „Socijalna inkluzija za dostojanstven život Roma i drugih osetljivih osoba u Srbiji 2023–2026“, koji EHO realizuje uz podršku HEKS/EPER.

Okrugli sto okupio je 25 učesnika i učesnica – romske novinare i novinarke, aktiviste i aktivistkinje, ambasadore i ambasadorke protiv ciganizma, kao i predstavnike nezavisnih institucija za zaštitu ljudskih prava i ravnopravnosti: Zaštitnika građana, Pokrajinskog ombudsmana, lokalnih ombudsmana i Poverenika za zaštitu ravnopravnosti. U radu su učestvovali i predstavnici Grada Kragujevca, opština Aranđelovac i Knić.

Tokom razgovora posebna pažnja posvećena je prepoznavanju ciganizma i diskriminatornih narativa u javnom i medijskom prostoru, odgovornosti medija, ulozi romskih novinara i novinarki, kao i mogućnostima za efikasnije institucionalno reagovanje. Razgovaralo se i o ulozi aktivizma u promeni javnog diskursa i potrebi za kontinuiranom saradnjom institucija, civilnog društva, medija i aktivista.

Posebno važan deo susreta bio je razgovor sa dvojicom Roma iz Darosave, koji su drugog dana skupa izneli konkretan slučaj diskriminacije sa kojim su se suočili. Njihovom slučaju posebnu pažnju posvetili su Zaštitnik građana i Poverenik za zaštitu ravnopravnosti, čime je razgovor sa opšteg nivoa prešao na konkretne probleme i mogućnosti za njihovo rešavanje.

O održanom skupu izvestio je i Poverenik za zaštitu ravnopravnosti, ističući značaj odgovornog medijskog izveštavanja, prepoznavanja diskriminacije i saradnje institucija, civilnog društva i medija u njenom sprečavanju i suzbijanju. https://ravnopravnost.gov.rs/okrugli-sto-u-orascu-o-ulozi-medija-i-institucija-u-borbi-protiv-diskriminacije/

Ovaj četvrti okrugli sto nastavio je niz susreta koje je EHO organizovao tokom 2025. i 2026. godine u Smederevskoj Palanci, Beogradu i Srpskom Itebeju, sa ciljem da se otvori prostor za dijalog, razmenu iskustava i povezivanje aktera koji rade na prevenciji i suzbijanju diskriminacije i ciganizma.

Susret u Orašcu još jednom je pokazao da borba protiv diskriminacije ne može biti odgovornost samo jedne institucije ili organizacije. Potrebni su kontinuirani dijalog, međusobna podrška i zajedničko delovanje – od prepoznavanja diskriminatornog narativa do konkretne reakcije.